ការដាំដុះ និងថែរក្សាអ័រគីដេព្រៃមួយកន្លែងបានបង្កើតឡើងនៅកសិដ្ឋាន The bloom garden greenhouse របស់លោក សុខ វិជ្ជា ដែលស្ថិតនៅភូមិឃុនរាម ឃុំឃុនរាម ស្រុកបន្ទាយស្រី ខេត្តសៀមរាប។ នៅក្នុងពេលចុះទស្សនកិច្ចផ្ទាល់នៅលើកសិដ្ឋាន នៃប្រតិភូមួយក្រុមដឹកនាំដោយឯកឧត្តម ទិន ពន្លក អគ្គលេខាធិការក្រុមប្រឹក្សាជាតិអភិវឌ្ឍន៍ដោយចីរភាព នៅរសៀលថ្ងៃទី២២ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០១៨
លោក​ សុខ វិជ្ជា បានឱ្យដឹងថា នៅប្រទេសកម្ពុជាអាចមានប្រភេទអ័រគីដេព្រៃប្រមាណជាង១០០០ ប្រភេទ ហើយមានតែប្រមាណ២០០ប្រភេទប៉ុណ្ណោះ ដែលបានកំណត់អត្តសញ្ញាណរួចរាល់។ ដោយឡែកសម្រាប់កសិដ្ឋាន របស់លោក បាននិងកំពុងថែរក្សាដើមអ័រគីដេព្រៃប្រមាណ៥០ ប្រភេទ ដែលបានប្រមូលមកពីប្រភពផ្សេងៗ ក្នុងគោលបំណងសិក្សាស្រាវជ្រាវ និងសង្រ្គោះកុំឱ្យបាត់បង់។

លោកបានបន្ថែមទៀតថា បច្ចុប្បន្ននេះ ប្រភេទអ័រគីដេព្រៃមួយចំនួន កំពុងទទួលការគំរាមកំហែងខ្លាំងពីការនាំចេញទៅបរទេសដោយមិនមានច្បាប់អនុញ្ញាតត្រឹមត្រូវផងដែរ។ ក្នុងឱ្យកាសនោះ ឯកឧត្តម​ ទិន ពន្លក​ បានកោតសរសើរចំពោះការខិតខំរបស់លោក សុខ វិជ្ជា ដែលបានប្រមូល ថែរក្សាប្រភេទអ័រគីដេព្រៃ និងបានបង្កើតជាកសិដ្ឋានអភិរក្ស និងការពារធនធានធម្មជាតិប្រភេទនេះ ដោយថវិកាផ្ទាល់ខ្លួន។ ឯកឧត្តម បានលើកទឹកចិត្តឱ្យម្ចាស់កសិដ្ឋានបន្តខិតខំធ្វើការសិក្សាស្រាវជ្រាវលើប្រភទអ័រគីដេព្រៃបន្តទៀត ព្រោះវាគឺជាផ្នែកដ៏សំខាន់មួយរបស់កម្ពុជាក្នុងការគាំទ្រដល់ការអនុវត្តពិធីសារណាហ្គូយ៉ាស្តីពីសិទ្ធិទទួលផលពីធនធានសេនេទិក និងការបែងចែកផលប្រយោជន៏ពីការប្រើប្រាស់ធនធានសេនេទិកដោយស្មើភាព និងសមធម៌ នៃអនុសញ្ញាសហប្រជាជាតិស្តីពីជីវៈចម្រុះ។

ឯកឧត្តម ក៏មានប្រសាសន៍ជំរុញឱ្យមន្ទីរបរិស្ថានខេត្តសៀមរាប បន្តសហការជាមួយកសិដ្ឋានលោក សុខ វិជ្ជា ធ្វើការចែករំលែកចំណេះដឹង បទពិសោធន៍ពីការថែរក្សាប្រភេទអ័រគីដេព្រៃ និងធ្វើការសិក្សាស្រាវជ្រាវបន្ថែមលើប្រភេទដែលមានក្នុងតំបន់ ជាពិសេសគួរបង្កើតសួនអ័រគីដេនៅក្នុងឧទ្យានជាតិភ្នំគូលែន ស្ថិតនៅក្នុងខេត្តសៀមរាប។

កាលពីពេលថ្មីៗកន្លងទៅនេះ ឯកឧត្តម សាយ សំអាល់ រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងបរិស្ថាន និងជាប្រធានក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍ដោយចីរភាព បានបញ្ជាក់ពីការរកឃើញវត្តមានអ័រគីដេយក្ស Grammatophyllum នៅប្រទេសកម្ពុជា ជាពិសេសនៅឧទ្យានជាតិសមុទ្រកោះរ៉ុងក្នុងខេត្តព្រះសីហនុ និងនៅឧទ្យានជាតិបុទុមសាគរ ក្នុងខេត្តកោះកុង។ ឯកឧត្តមរដ្ឋមន្រ្តី បានណែនាំឱ្យមន្រ្តីនៅតាមតំបន់ការពារទាំងអស់ពិនិត្យ និងជួបប្រទះប្រភេទអ័រគីដេប្រភេទព្រៃដ៏កម្រនេះ ត្រូវរាយការណ៍ជូនអ្នកជំនាញ ដើម្បីធ្វើការអភិរក្ស និងសិក្សាស្រាវជ្រាវ។

ព័ត៌មានបន្ថែម

ឯកឧត្តម សាយ សំអាល់ រដ្ឋមន្រ្តី ក្រសួងបរិស្ថាន អញ្ជើញជាអធិបតីក្នុងពិធីប្រគល់ជ័យលាភីសាលាមេត្រីបរិស្ថានថ្នាក់ជាតិលើកទី៣ ឆ្នាំ២០២១ និងពិធីសម្ពោធសួនជីវចម្រុះ«សួនព្រឹទ្ធាចារ្យជុំហ៊ល» និងសួនអំណាន«ព្រឹទ្ធាចារ្យលឹមណៃ»
ថ្ងៃ សៅរ៍, 18 កញ្ញា, 2021 ឯកឧត្តម សាយ សំអាល់ រដ្ឋមន្រ្តី ក្រសួងបរិស្ថាន អញ្ជើញជាអធិបតីក្នុងពិធីប្រគល់ជ័យលាភីសាលាមេត្រីបរិស្ថានថ្នាក់ជាតិលើកទី៣ ឆ្នាំ២០២១ និងពិធីសម្ពោធសួនជីវចម្រុះ«សួនព្រឹទ្ធាចារ្យជុំហ៊ល» និងសួនអំណាន«ព្រឹទ្ធាចារ្យលឹមណៃ»
ឯកឧត្តម សាយ សំអាល់ រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងបរិស្ថាន បានជួបពិភាក្សាជាមួយឯកឧត្តម Pablo Kang ឯកអគ្គរដ្ឋទូតអូស្រ្តាលី ប្រចាំនៅកម្ពុជា
ថ្ងៃ ពុធ, 15 កញ្ញា, 2021 ឯកឧត្តម សាយ សំអាល់ រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងបរិស្ថាន បានជួបពិភាក្សាជាមួយឯកឧត្តម Pablo Kang ឯកអគ្គរដ្ឋទូតអូស្រ្តាលី ប្រចាំនៅកម្ពុជា
ឯកឧត្តម ផៃ ប៊ុនឈឿន រដ្ឋលេខាធិការប្រចាំការក្រសួងបរិស្ថាន បានអញ្ជើញជាអធិបតីភាពប្រគល់រថយន្តសង្គ្រោះបន្ទាន់ ចំនួន ០១គ្រឿង ដែលជាអំណោយរបស់អង្គការ The Society for Promotion of Japanese Diplomacy
ថ្ងៃ ពុធ, 15 កញ្ញា, 2021 ឯកឧត្តម ផៃ ប៊ុនឈឿន រដ្ឋលេខាធិការប្រចាំការក្រសួងបរិស្ថាន បានអញ្ជើញជាអធិបតីភាពប្រគល់រថយន្តសង្គ្រោះបន្ទាន់ ចំនួន ០១គ្រឿង ដែលជាអំណោយរបស់អង្គការ The Society for Promotion of Japanese Diplomacy